Το γνώριμο δεν είναι πάντα εύκολο

Στην αρχή η σχέση έμοιαζε διαφορετική. Αργότερα βρίσκεστε πάλι να περιμένετε, να αναλαμβάνετε όλη τη φροντίδα ή να απομακρύνεστε μόλις ο άλλος πλησιάσει. Η αναγνώριση μπορεί να φέρνει απογοήτευση: «αφού το ξέρω, γιατί το ξανακάνω;».

Το γνώριμο δεν είναι πάντα αυτό που μας κάνει καλό. Μπορεί όμως να είναι εκείνο για το οποίο διαθέτουμε έναν τρόπο να κινηθούμε. Μια πιο αμοιβαία σχέση ίσως φαίνεται αβέβαιη ή ακόμη και άβολη αν δεν έχουμε συνηθίσει να δεχόμαστε χωρίς να αποδεικνύουμε συνεχώς την αξία μας.

Από την παρατήρηση στην κατανόηση

Αντί να αποφασίσουμε ότι «πάντα διαλέγω λάθος», μπορούμε να κοιτάξουμε συγκεκριμένες στιγμές. Πότε άρχισα να αποκρύπτω μια ανάγκη; Τι υπέθεσα ότι θα συμβεί αν διαφωνήσω; Πώς κατάλαβα το ενδιαφέρον του άλλου; Η επανάληψη γίνεται πιο κατανοητή όταν πάψει να είναι συνολική ετυμηγορία.

Η ψυχοδυναμική προσέγγιση εξετάζει και την προσδοκία ότι αυτή τη φορά μια γνώριμη δυσκολία θα έχει άλλη έκβαση. Δεν σημαίνει ότι αναζητούμε συνειδητά την απόρριψη. Μπορεί να επιμένει η ελπίδα να αλλάξει κάτι μέσα σε μια σχέση με όρους που ήδη γνωρίζουμε.

Περισσότερες επιλογές, όχι περισσότερη αυτοκατηγορία

Η κατανόηση του δικού μας τρόπου σχέσης δεν αναιρεί την ευθύνη του άλλου για τη συμπεριφορά του. Κανένα «μοτίβο» δεν κάνει κάποιον υπεύθυνο για κακοποίηση που υπέστη. Η ψυχολογική ερμηνεία δεν πρέπει να χρησιμοποιείται για να δικαιολογηθεί μια παραβίαση.

Στη θεραπεία μπορεί να αναγνωριστεί η επανάληψη και μέσα στην ίδια τη συνεργασία: η ανάγκη να μη δυσαρεστήσετε, η βεβαιότητα ότι δεν θα ακουστείτε, η τάση να απομακρυνθείτε πριν απορριφθείτε. Η δυνατότητα να συζητηθούν αυτά χωρίς επίθεση είναι μια διαφορετική εμπειρία σχέσης, όχι υπόσχεση γρήγορης αλλαγής.

Άννα Μωραΐτη